جاری

«لغت نامه دهخدا»

(ع ص) روان. (اقرب الموارد) (آنندراج). نهر جارٍ؛ ای لایجف و کذلک نبع جارٍ. آب روان. (مهذب الاسماء). مقابل راکد (ایستاده). سائل. رونده. ساری. مجازاً بمعنی نافذ. روا. رایج. گذران :
تا بقوی بخت تو ز دولت سلطان
امر تو اندر زمانه گردد جاری.فرخی.
جاری مسازد احوال خلق را به مقتضای فرمان خود. (تاریخ بیهقی ص309).
بر آب و آتش حکم تو جایز و جاری است
سپاه را تو مددکاری آر از آتش و آب.
مسعودسعد.
|| در تداول معانی و بیان شعر جاری یا لفظ جاری بر جمله هائی اطلاق شود که از تعقید و تقدم و تأخر نابجا خالی باشند و اینگونه سخن را در سهولت شنیدن، به آب جاری یا روان تشبیه کنند و در فارسی کلمهء روان بکار برند :
شعری که تو شنیدی آن است سحر نیکو
آن است وزن شیرین آن است لفظ جاری.؟
آن بقعه ازو ذکری جاری و صدقه باقی ماند. (ترجمهء تاریخ یمینی ص441). حرف حق بر زبان شود جاری. عادت بر این جاری شده است که... روان بودن. سایر بودن متداول بودن. رایج بودن.
- امور جاری؛ امور معمول و در جریان.
- جاری بودن.؛
- حساب جاری(1)؛ اصطلاح بانکی است. حسابی در بانک که بتدریج از سپرده بردارند و باز سپارند.
- حکمی جاری؛ فرمانی روا.
- شهر جاری؛ ماهی که در آن باشند.
(1) - Compte courant.