جیرفت

«لغت نامه دهخدا»

[رُ] (اِخ) شهری است بکرمان که در خلافت عمر (رض) مفتوح شد. (منتهی الارب). نیم فرسنگ اندر نیم فرسنگ است. جایی آبادان و بسیارنعمت و ایشان را رودی است تیز همی رود بانگ کنان و آب وی چندان است که شست آسیا بگرداند و اندر جویهای این خاک زر یابند. (حدود العالم). یکی از شهرستانهای استان هشتم کشور و خلاصهء مشخصات آن بشرح زیر است: از طرف شمال بشهرستان بم، از خاور به شهرستان ایرانشهر، از جنوب به بندرعباس، از باختر ببخش بافت و سعادت آباد از شهرستان سیرجان. هوای بخشها و دهستانهای تابع شهرستان مختلف و بطور کلی قسمتهای مرتفع (بیش از 1200 گز) سردسیری و قسمتهای پست معتدل و سردسیری است. محصول عمدهء آن غلات، حبوبات، خرما و لبنیات است. شهرستان جیرفت از بخش های زیر تشکیل شده است: 1 - بخش سبزواران شامل دهستان سبزواران. 2 - بخش جبال بارز شامل دهستان گاوکان، امجز، مسکون. 3 - بخش ساردوئیه شامل دهستان دلفارد، بهرآسمان، گور، سرویزن، اسفندقه، هنزا، سرمشک، گروه و ساردوئیه. 4 - بخش کهنوج شامل دهستان انگهران، مارز، کوه شهری، رمشک، منوجان، قلعه گنج، رودبار، نمداد و گلاشکرد. بخش سبزواران مشتمل بر 202 آبادی و بالغ بر 18970 تن جمعیت است، بخش جبال بارز 237 آبادی و 9928 تن، بخش ساردوئیه 552 آبادی و 18802 تن، بخش کهنوج 336 آبادی و 34274 تن. بنابراین شهرستان جیرفت از 1300 آبادی تشکیل شده و 81974 تن سکنه دارد. (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج8).