«لغت نامه دهخدا»
[حَ سَ] (اِخ) محمود طبیب مصری (1847 - 1906 م.). در دیه طالبیهء مصر بزاد و در مدرسهء نظام تعلیم یافت و بسال 1862 م. برای تکمیل معلومات طب با عده ای به آلمان فرستاده شد، و از آلمان به فرانسه رفت و دورهء تحصیل خود را در آنجا پایان داد. و در 1875 م. با دیپلم پزشکی به مصر بازگشت و به استادی کرسی تشریح منصوب شد، و سپس در 1889 م. به ریاست آن مدرسه گمارده شد، پس باغی برای تربیت گل و گیاههای پزشکی فراهم ساخت و در 1891 م. رئیس مدرسه بود. او راست: «الاکتشاف العصری للدمل المصری» چ مصر 1290 ه . ق. در 65 ص. و «البواسیر و معالجتها» چ مصر 1295 ه . ق. و «تحفه السامع و القاری فی بیان داء الطاعون البقری الساری» چ بولاق 1310 ه . ق. و «الخلاصه الطبیه فی الامراض الباطنیه» در 10 جزء چ بولاق 1892 م. و «رساله فی حمامات حلوان» چ مصر 1876 م. و «رساله فی حمی الدنج» چ مصر 1899 م. و «رساله فی مرض النوشه» با ترجمه به فرانسه در 12 ص و «الرمد الصدیدی» که ترجمهء کتاب روتریو است به عربی چ مصر 1295 ه . ق. و 1301 ه . ق. و 1310 ه . ق. و «الفوائد الطبیه فی الامراض الجلدیه» چ مصر 1292 ه . ق. و «مقاله فی الطب و الاطباء المصرین» چ مصر 1316 ه . ق. و «وباء الهیضه فی سنه 1883» چ مصر 1884 م. و «ینبوع شفاء الا بدان فی حمامات حلوان» در جغرافی آن منطقه. چ مصر 1294 ه . ق. (معجم المطبوعات عربی) (زرکلی چ1 ص235).