«لغت نامه دهخدا»
[خَ بَ] (اِ مرکب) بط بزرگ قاز فربه و سمین (ناظم الاطباء) خَربَت اِوَّز سیقا قلولا (یادداشت بخط مؤلف) بط کلان (شرفنامهء منیری) (غیاث اللغات) غاز بزرگ (انجمن آرای ناصری) (آنندراج) : چون زغن سالی ماده باشد و سالی نر و چون خربط روزی خشک و روزی تر (کتاب النقص ص 491 ||) مرد احمق و ابله (برهان قاطع) (ناظم الاطباء) مرد بزرگ جثهء کوچک عقل (از انجمن آرای ناصری) کالوس (یادداشت بخط مؤلف) : گروهی آنکه ندانند باز سیم از سرب همه دروغزن و خربطند و خیره سرند قریع الدهر چون خیره طیره شد ز میان ربوخه گفت بر ریش خربطان ریم ای خواجه عسجدی عسجدی چون طوطیان شنوده همی گویی تو خربطی بگفتن بی معناناصرخسرو گیرم دنیا ز بی محل دنیا بر گرهی خربط و خسیس بهشتی ناصرخسرو پرخدویی زشت خویی خیره رویی خربطی سوزنی حکیم خربط و ممدوح خربغا بد هست از این حدیث مرا و ترا چه باک و چه بیم سوزنی بنده با مشت خربطی امروز چون خر اندر خلاب افتادهانوری دست در وی می مالند و به ابلهان و جهال و عوام و خربطان می نمایند (کتاب النقض ص 456 ) شبهتی است که ناصبیان بعداوت علی واخود نهند و این خربطی باورشان کند (کتاب النقص ص 579 ) کرده ز برای خربطی چند از باد بروت ریش پالانخاقانی خرسواران در سباقت تاختند خربطان در پایگاه انداختند مولوی (مثنوی)( 1) مشو پیرو غول وهم و خیال به افسون خربط مشو در جوال نزاری قهستانی || آدم وحشی که مانند غول موی دار باشد و در شکل شبیه انسان بود || مرد حیله باز بی دیانت (ناظم الاطباء) ( 1) - صاحب انجمن آرای ناصری می خربتی (= خربطی) ناگاه از هر خانه ای سر برون آورد چون طعانه ای از این بیت معلوم میشود که خرخانه، » : گوید: مولوی آورده مدرسه است، چون حکما در حیوانات خر و در طیور بت (بط) را بیهوش تر از دیگران یافته اند، مردم بی دانش را خربط خواندند و اعراب نیز معرب و استعمال کرده و می کنند و گویند: یکی از عربی حال طالب علمی را پرسید که چه می کند و در چه حال است گفت: یخربط.