بحیرا

«لغت نامه دهخدا»

[بَ] (اِخ) عابدی نصرانی. (ناظم الاطباء)(1). نام راهبی و زاهدی از نصاری بود و قصهء شناختن او رسول آخرالزمان را (ص) در تاریخها مرقوم و مسطور است. (هفت قلزم). نام راهبی که در راه شام آن حضرت (پیغمبر) را در ایام طفلی شناخته و ایمان آورده بود. (غیاث اللغات) (آنندراج). نام راهبی از زمین شام که پیش از نبوت پیغامبر را معلوم کرده بود و نیز ایمان آورده. (شرفنامهء منیری). و رجوع به تاریخ گزیده ص131 و تاریخ الخلفاء ص24 و مجمل التواریخ و القصص ص238 شود. بحیرا 20 سال قبل از نبوت پیغمبر با ابوطالب عموی آن حضرت و بروایتی با ابوبکر برای تجارت به شام میرفت، در حوالی بریه الشام با محمد (ص) مصادف شد و علائم نبوت را در پیشانی آن حضرت دید و بشارت داد که در آینده به پیغمبری مبعوث خواهد شد و مردم را از بت پرستی نجات خواهد داد. او قبل از بعثت به پیغمبر ایمان آورده بود اما در زمان بعثت درگذشته بود. بحیرا در هیئت و نجوم دست داشت. نصاری او را ساحر و جادوگر خوانده اند. هنگامی که از شام به موصل میرفت صومعه ای ساخت و در آنجا مردم را از بت پرستی منع میکرد. از او کتابی بنام الانباء نام برده اند. سلمان فارسی از شاگردان بحیرا بود. (از قاموس الاعلام) :
نشنوده ای که چند بپرسیدست
پیغمبر خدای بحیرا را.ناصرخسرو.
خط کفش حرز صفا تیغش در او عین الصفا
چون نور مهر مصطفی جان بحیرا داشته.
خاقانی.
به ناقوس و به زنار و به قندیل
به یوحنا و شماس و بحیرا.خاقانی.
از هر دریچه شکل صلیبی چو رومیان
بر زنگ زنگ روی بحیرا برافکند.خاقانی.
(1) - ناظم الاطباء با ضم باء ضبط کرده است.