جاکشو

«لغت نامه دهخدا»

(اِ) دانه ای باشد از عدس بزرگتر و پوست آن سیاه و روشن و شفاف و لغزنده و نرم بود. و آن را در داروهای چشم بکار برند و جاکسو با سین بی نقطه هم درست است(1). (برهان). و باشین و بای فارسی بهتر است. که چاکهای چشم را چون بر آن بپاشند از چرک و ریم پاک کند. (آنندراج) :
ای خاک درگهت را آثار چاکشو.
فخری (از آنندراج).
در مصرع بالا جاکشو با جیم فارسی آمده است. رجوع به چاکشو شود. مؤلف آنندراج گوید: جاکسو لغت هندی است نه پارسی و به پارسی آن حبه را چشمیزک گویند و تشمیزج معرب آن است و آن را چشمک چشوم نیز گویند و به عربی حبه السودا نامند. (آنندراج). دانه ای بود سیاه و گرد در میان کافور دارند تا کافور نگدازد. || چشم زده. (نسخه ای از لغتنامهء اسدی) :
چشم بی شرم تو گر روزی برآشوبد ز درد
نوک خارش جاکشو باد ای دریده چشم و کون.
منجیک.
(1) - جاکسو با سین بی نقطه «تشمیزج» است. رجوع به جاکسو و به تشمیزج شود.