«لغت نامه دهخدا»
[اِ] (اِخ)(1) قصبهء کوچکی است در ایالت مادرید از اسپانیول، در 50 هزارگزی شمال غربی مادرید، در دامنهء کوهی از سلسلهء جبال موسوم به «سیراگواداراما» یا «وادی الرمل» در نزدیکی کاخ مشهور اسکوریال و بهمین لحاظ باین نام خوانده شده است. این کاخ و مناستر آن در 1562-1584 م. بامر فیلیپ دوم بنا شده و آن با سنگ سماق مایل بزردی ساخته شد و از بدایع صنعت معماری چندان بهره مند نیست ولی شهرت آن بسبب عظمت هیکل و کثرت دوائر و کلیساها و دیرهاست که آثار بی نظیری از پرده های نقاشی و نمونه های بدیع پیکرها دارد و مخصوصاً کتابخانهء آن حاوی بسیاری از کتب نفیسه و نادره است. فهرست کتب عربیهء موجوده در این کتابخانه بدست شرقشناس معروف موسیو درنبورگ با توضیحات لازمه مرتب و در پاریس طبع و نشر شده و نیز در یک دایرهء بزرگی که در جهتی از جهات کاخ مزبور است مقبرهء سلاطین اسپانیول و اعضای خاندان آنان موجود است. ملوک اسپانیا اکثر اوقات خود را در فصل پاییز در این کاخ وسیع میگذرانیده اند. این قصبه دارای 1400 سکنه است. (1) - Escurial.