مستنصریه

«لغت نامه دهخدا»

[مُ تَ صِ ری یَ] (اِخ) نام مدرسه ای در بغداد که المستنصر بالله عباسی آن را بساخت و آثار آن هنوز پابرجاست. (از المنجد چ بیستم). این مدرسه که به سال 632 ه . ق. ساخته شده و برای تدریس مذاهب اربعهء اسلامی بود، بعدها جزء مدرسهء نظامیه شد و هم اکنون جزو آثار باستانی عراق زیر نظر ادارهء آثار قدیم از آن محافظت می شود و از جمله بناهای معدودی است که از عهد عباسی برجای مانده. (تاریخ عرب ترجمهء ابوالقاسم پاینده ص527) : و در او [ در بغداد ]مدارس خانقاه بسیار است منها نظامیه که ام المدارس است و مستنصریه که خوشترین عمارت آنجا است. (نزهه القلوب ج 3 ص 35).
نیست چون بغداد شهری در همه روی زمین
باز چون مستنصریه در همه بغداد نیست
چارحد آن به نور چار مذهب روشن است
حبذا جائی که مثلش در دو و هفتاد نیست.
(یادداشت مرحوم دهخدا).