حارث

«لغت نامه دهخدا»

[رِ] (اِخ) ابن خزمه(1)بن عدی بن ابی غنم بن سالم بن عوف بن عمروبن عوف بن الخزرج الاشهلی الانصاری. طبرانی، در کتاب الاصابه فی تمییز الصحابه گوید: کنیت وی ابوبشر و بقول ابن عبدالبر مکنی به ابو خزمه است و بنا بقول صاحب عقدالفرید و طبرانی از بطن نوفل میباشد. موسی بن عقبه و ابوالاسود، بنقل از عروه، گویند که حارث وقعهء بدر را دریافته است طبری گوید که حارث در وقعهء بدر و احد و خندق و وقایع دیگر حاضر بود. ابن منده باسنادی ضعیف از او روایت کند که پیغمبر در روز دوشنبه مبعوث گردید. ابن ابی داود، در کتاب المصاحف، بروایت از ابن اسحاق و او بنقل از یحیی بن عباد و یحیی بنقل از پدر خود عبادبن عبدالله بن الزبیر، آرد که حارث پیش عمر آمد و این دو آیه آخر سورهء براءه: «لقد جاءکم رسول من انفسکم عزیز علیه ما عنتم حریص علیکم بالمؤمنین رؤُف رحیم(2)... «رب العرش العظیم»(3) بیاورد. عمر او را گفت: آیا دیگری از اصحاب نیز این آیات روایت کرده است حارث گفت: بخدای سوگند ندانم، لیکن شهادت میدهم که آنها را از پیغمبر شنیدم و بحافظه سپردم. عمر گفت من نیز شهادت میدهم که آنها را از پیغمبر (ص) شنیده ام. و اگر سه آیت بود از آن سوره ای جدا میکردم سوره های قرآن را بنگرید و این دو آیه بیکی از آنان بیفزائید عباد گوید من آنها را بسورهء براءه افزودم. و پیغمبر (ص) وی را با ایاس بن البکیر مواخات داد. ابن عبدالبر از ابوعمر آرد: آنگاه که ناقهء پیغمبر (ص) در غزوهء تبوک، گم شد منافقان گفتند آنکه جای اشتر خود نداند چگونه از آسمانها آگاهی دهد پیغمبر (ص) فرمود: «انی لااعلم الا ما علمنی الله و قد اعلمنی بمکانها و دلّنی علیها و هی فی الوادی فی شعب کذا حبسها شجره فانطلقوا حتی تأتونی بها» و گروهی به آوردن اشتر برفتند، حارث اشتر را بدید. زمام وی بدرختی بند شده و آن را بخدمت حضرت آورد. در کتاب الاصابه بنقل از طبری آمده است که حارث در سنهء 40 ه . ق. در 67 سالگی، در مدینه، درگذشت. رجوع به کتاب المصاحف ابن ابی داود چ لیدن سنهء 1937 ص 30 و عقدالفرید ج 3 ص 330 و کتاب الاستیعاب چ حیدرآباد ج 1 ص 110 و کتاب الاصابه چ مصر سنهء 1323 ج 1 ص 291 و امتاع الاسماع مقریزی شود.
(1) - در کتاب المصاحف ابن ابی داود چ لیدن سنهء 1937م. ص 30 س 5 «خزیمه» آمده است.
(2) - قرآن 9/128.
(3) - قرآن 9/129 و 23/86 و 37/26.
اینستاگرام جدول آنلاین
کانال تلگرام جدول آنلاین

موارد بیشتر