«لغت نامه دهخدا»
[حَمْ ما] (اِخ) ابن عمر بن یونس بن کلیب الکوفی یا واسطی مولی بنی سوأه بن عامربن صعصعه، معروف بعجرد. شاعر مشهور مکنی به ابی عمرو و قیل ابی یحیی. از مخضرمین است که دولت بنی امیه و بنی عباس درک کرده و شهرتش در دولت عباسی بود. ندیم ولیدبن یزید اموی گشت و در ایام مهدی به بغداد درآمد. اشعار و اخبار وی مشهورست. در سال 161 ه . ق. بمرد. گفته اند وی از مردم واسط بود و محمد بن سلیمان بن علی عامل بصره وی را به سال 155 ه . ق. بسبب زندقه در ظاهر کوفه بکشت. و گفته اند حماد بقصد بصره از اهواز بیرون شد و در راه درگذشت. و گفته اند وی در 168 ه . ق. بمرد. عجرد بفتح عین مهمله و سکون جیم و فتح راء و بعد از آن دال، لقب حمادست. وی را عجرد گویند چون اعرابیی بر او بگذشت و او غلامی بود با بچه ها ببازی مشغول و برهنه بود اعرابی گفت تعجردت یا غلام و المتعجرد یعنی المتعری. (ابن خلکان). و رجوع به معجم الادباء شود.