تاج الملوک

«لغت نامه دهخدا»

[جُلْ مُ] (ع اِ مرکب)اقونیطون مأخوذ از یونانی داروئی مخدر و مسکن که یک قسم آنرا باغبانهای تهران گل تاج الملوک گویند. (فرهنگ نفیسی تألیف مرحوم ناظم الاطباء). اقونیطون(1) از دستهء خربقی ها از تیرهء آلاله ها، دارای گلهای نامنظم که از پنج گلبرگ آن سه عدد بسیار کوچک و دو عدد بسیار بزرگ شده و برگشته است. در ریشه های ضخیم آن مادهء سمی «آکونی تین»(2) یافت شود. (حاشیهء برهان قاطع چ معین ج 1 ص 153 بنقل از کتاب گیاه شناسی گل و گلاب) اکونی تین، عصاره ای است الکولوئیدی (شبه قلیائی) که از ریشهء اقونیطون می گیرند و در طب مستعمل است و سم خطرناکی است. «اکونیت»(3) گیاهی است از خانوادهء «آلاله ها»(4) با ساقه های بلند و برگهای سبز تند و گلهایی برنگ آبی تیره. اقونیطن. بیونانی خانق النمر است (تحفهء حکیم مؤمن ص16). و رجوع به خانق النمر شود.
(1) - Aconitum napellus.
(2) - Aconitine.
(3) - Aconit.
(4) - Renonculacees.