جفار

«لغت نامه دهخدا»

[جِ] (اِخ) زمینی است در فاصلهء هفت روز میان فلسطین و مصر که از طرف شام «رفح» اول آن است و آخر آن «خشبی» است که به ریگهای تیه بنی اسرائیل پیوسته است. این سرزمین سراسر پوشیده از ریگ روان سفید است و در طرف غربی آن انعطافی بسوی دریای شام و در شرق آن انعطافی به جنوب دریای قلزم است. این سرزمین را بسبب وجود چاههای فراوان جفار نامیده اند و مردم آن جز این چاهها آب آشامیدنی ندارند ... (معجم البلدان). ریگی است اندر حدود مصر، مشرق او از عسقلان تا به بحیره المیته و جنوب وی و مغرب و هر دو ناحیت فسطاط است و شمالی وی از بحیره تنیس تا به عسقلان است. آنرا ریگ جفار خوانند. (حدود العالم ص 56) : فرما شهریست بر کران دریای تنیس اندر میان ریگ جفار و گور جالینوس آنجاست. (حدود العالم ص 175). در صورالاقالیم آمده که بولایت جفار که از توابع مصر است دیههای عظیم مرتفع بوده و نزهتگاه فرعون، بسبب نافرمانی ایشان حق تعالی غضب فرموده از آن زمین ماران هر یک بقدر شیری برآورده و آن ولایت را از آن وقت باز بسبب آن ماران خراب و عاطل گذاشته اند ... (نزهه القلوب چ لیدن ص 292).