«لغت نامه دهخدا»
[بْلا / بِ] (اِخ) هلنا پتروونا (1831-1891م.). بانوی روسی، عالم علوم غریبه، و از پیراون «تئوزوفی». پدرش از اشراف آلمان بود. بلاواتسکی به سرزمینهای مختلف (از جمله هند) مسافرت کرد و توانست وارد تبت شود. در سال 1873م. به نیویورک رفت و با همکاری اشخاص معتبری که علاقمند به مسائل روحی بودند، انجمن تئوزوفی را تأسیس نمود (1875م.) در سال 1877م. کتاب «ایسیس پرده برگرفته» را نوشت، که کتاب مقدس پیروان تئوزوفی گردید. (نام کتاب بمناسبت عبارت «هنوز کسی پرده از من برنگرفته» است که گویند بر مجسمهء ایسیس منقوش بوده، و بدین مناسب است که در زبانهای اروپائی امور خیلی سری را گویند با «پردهء ایسیس» پوشیده شده است). درسال 1879م. بلاواتسکی به مدرس رفت و آنجا را مرکز خود قرار داد، و در آنجا بسیاری از امور خارق العاده از او دیده شد که پیروانش آنها را معجزه شمردند. عدهء پیروان او بهنگام مرگش یکصدهزار تن بود. (از دائره المعارف فارسی).